Gevaarlijke voedingsmiddelen voor een dier

Een aantal voedingsmiddelen die mensen zonder problemen kunnen nuttigen, is voor onze huisdieren ronduit giftig. Indien u vermoedt dat uw huisdier iets giftigs heeft gegeten, neem dan altijd direct contact op met de dierenarts. In sommige gevallen zal die u vertellen hoe u thuis al eerste hulp kunt verlenen; in andere gevallen zal hij of zij u vragen om langs te komen.

Chocolade
Chocoladeletters en kerstkransjes vormen een gevaar voor uw huisdier. In chocolade zit namelijk theobromine. Deze stof is voor de mens niet giftig maar wel voor dieren als honden, katten, paarden, papegaaien en fretten omdat zij dit langzamer afbreken. Theobromine vergiftiging treedt het vaakst op bij honden. De dodelijke dosis theobromine is 100 tot 200 mg per kilogram lichaamsgewicht, maar ernstige verschijnselen en de dood kunnen ook al bij lagere doseringen optreden. De hoeveelheid chocolade die een dier op kan nemen voordat het in levensgevaar komt verschilt sterk tussen melk- en pure chocolade: pure chocolade bevat namelijk veel meer theobromine dan melkchocolade. Zo moet een hond van 10 kg ongeveer 650 gram melkchocolade eten om gevaarlijke vergiftigingsverschijnselen te krijgen, terwijl van pure chocolade het opeten van 65 gram al gevaar kan opleveren. Als een dier een levensgevaarlijke dosis theobromine heeft binnengekregen treden de eerste symptomen op na ongeveer 6 tot 12 uur. Deze bestaan uit onrust, braken, diarree, veel drinken, een hoge hart- en ademhalingsfrequentie en een hoge lichaamstemperatuur. Enkele uren later kunnen hyperactiviteit, hartritmestoornissen, urineverlies, spierstijfheid en -trillingen, overdreven reflexen en een dronkemansgang optreden. Dit kan uitmonden in epileptische aanvallen, blauwe slijmvliezen en uiteindelijk coma. Ongeveer 18 tot 24 uur na het optreden van de hartritmestoornissen kan het dier overlijden. Tegen theobromine bestaat geen antigif. Raadpleeg altijd een dierenarts bij verdenking van theobrominevergiftiging!

Druiven en rozijnen
Tot op heden is vergiftiging door druiven of rozijnen alleen waargenomen bij honden. Waarom druiven en rozijnen giftig zijn voor honden is onbekend en ook de gevoeligheid lijkt sterk te variëren tussen honden. Gemiddeld wordt een hoeveelheid van 32 gram druiven per kg lichaamsgewicht als giftig beschouwd. Bij rozijnen varieert dit tussen de 11 en 30 gram. Braken en diarree zijn de eerste tekenen van vergiftiging met druiven of rozijnen en dit treedt meestal op in de eerste 6 tot 12 uur na de opname. Andere verschijnselen zijn sloomheid, niet eten, buikpijn, zwakte, uitdroging, veel drinken en rillen. Binnen 24 tot 72 uur na de opname kan acuut nierfalen ontstaan, met een daling van de urineproductie tot gevolg. Wanneer er geen urine meer wordt geproduceerd, zijn de vooruitzichten slecht en wordt meestal gekozen voor euthanasie. Raadpleeg direct uw dierenarts als u vermoedt dat uw hond te veel druiven of rozijnen heeft gegeten.

Alliumsoorten: uien, knoflook, bieslook en prei
Alliumsoorten bevatten bepaalde stoffen die uiteindelijk omgezet worden in oxidanten. Deze oxidanten kunnen de rode bloedcellen beschadigen. Rode bloedcellen hebben wel een beschermingsmechanisme in de vorm van antioxidanten, maar bij honden is de activiteit van dat mechanisme laag en katten zijn zeer gevoelig voor beschadiging door oxidanten. De giftige stoffen in Alliumsoorten kunnen niet onschadelijk worden gemaakt door verhitting of drogen.
Als de rode bloedcellen eenmaal beschadigd zijn, krijgt het dier bloedarmoede en neemt het zuurstoftransporterend vermogen van het bloed af. Honden en katten zijn erg gevoelig voor uienvergiftiging: bij katten kan consumptie van 5 g uien per kg lichaamsgewicht leiden tot verschijnselen, bij honden is dit 15 tot 30 g per kg lichaamsgewicht. De verschijnselen van een Allium-vergiftiging ontstaan meestal pas enkele dagen na opname en zijn sloomheid, minder uithoudingsvermogen, bleke tot bleekgele slijmvliezen, rode tot roodbruine urine, een hoge hartfrequentie en een hoge ademhalingsfrequentie zowel in rust als bij inspanning. Ook voor Allium vergiftigingen bestaat geen specifieke behandeling: in sommige gevallen is een bloedtransfusie nodig. Raadpleeg altijd uw dierenarts.

Macadamia noten
Macadamianoten zijn bij veel mensen een populaire snack. Ook worden ze soms gebruikt in koekjes en snoep. Bij honden worden echter op het eten van deze noten nog wel eens reacties gezien. De symptomen zijn zwakte (met name van de achterpoten), sloomheid, braken, een dronkemansgang en een hoge lichaamstemperatuur. De precieze oorzaak voor het ontstaan van vergiftigingsverschijnselen door het eten van Macadamianoten bij honden is onbekend. Bij (het vermoeden van) een vergiftiging is het verstandig direct uw dierenarts te bellen. In de meeste gevallen verdwijnen de verschijnselen vanzelf binnen 24 tot 48 uur en is er sprake van een volledig herstel.

Avocado
Opname van avocado kan bij zoogdieren en vogels leiden tot celdood in de hartspier. Zeer waarschijnlijk is de stof persine het giftige bestanddeel in avocado’s. Runderen, geiten, paarden, muizen, konijnen, cavia’s, ratten, schapen, grasparkieten, papegaaien, kanaries, kaketoes, struisvogels, kippen, kalkoenen en vissen zijn gevoelig voor avocado, waarbij met name volière- en kooivogels gevoeliger lijken te zijn, terwijl kippen en kalkoenen er beter tegen kunnen.
Bij melkgevende dieren ontstaat melkklierontsteking binnen 24 uur na opname en dat gaat gepaard met een grote daling in melkproductie (75%). Bij niet-melkgevende zoogdieren of bij hogere doseringen kan binnen 24 tot 48 uur hartfalen ontstaan, gekenmerkt door sloomheid, benauwdheid, onderhuidse vochtophoping, blauwverkleuring van de slijmvliezen, hoesten, verminderd uithoudingsvermogen en de dood. Bij paarden kan er vocht ophopen onder de kophuid, in de tong (dikke tong) en in het borstgebied. Vogels worden sloom en benauwd (ademen met open snavel) en stoppen met eten. Vocht hoopt zich op in het hals- en borstgebied en uiteindelijk kunnen ze sterven. Bij alle dieren kan zich ook vocht ophopen in de borst- en buikholte en in het hartzakje. Raadpleeg bij het vermoeden van een avocadovergiftiging uw dierenarts.